TRƯỜNG AN 24 KẾ - MỘT CÂU CHUYỆN MANG TẦM VÓC LỚN

Có lẽ đây là một “ẩn dụ” được giấu sâu nhất, cũng là khiến người ta nổi da gà nhất trong 《Trường An 24 Kế》.

Trong phim, Tạ Hoài An từng nhắc tới việc Thiết Mạt có một ngọn núi tên là “Thời La Mạn”, trong núi có một loài cóc có thể tiết ra dầu.

Ban đầu nghe đoạn này, tôi liên tưởng tới tự truyện của đạo diễn Hắc Trạch Minh – “Dầu cóc”, còn thấy hơi… kịch tính quá. Mãi đến khi tôi tra cứu điển cố của “dầu cóc”, mới hiểu được dụng tâm sâu xa của biên kịch.

“Dầu cóc” bắt nguồn từ truyền thuyết dân gian vùng núi Tsukuba (Nhật Bản). Truyền thuyết kể rằng: một con cóc xấu xí bị nhốt trong chiếc hộp bốn mặt đều là gương. Khi nhìn thấy hình ảnh xấu xí của chính mình, nó sợ đến toát mồ hôi lạnh (tức “dầu”), và thứ dầu ấy được xem là linh dược.

Điều mà biên kịch chôn giấu ở đây, là một ẩn dụ lịch sử vô cùng lớn. Kẻ địch phương Bắc “Thiết Mạt” trong phim, bề ngoài khoác lên mình lớp da của dân du mục, nhưng trong xương tủy lại là linh hồn của những kẻ xâm lược cận đại.

Hãy thử nhớ lại cách thức Thiết Mạt thâm nhập: Họ không giống những kẻ cướp bóc truyền thống, chỉ biết đánh giết và chiếm đoạt, mà âm thầm ẩn náu suốt hai mươi năm. Họ học ngôn ngữ, mặc quần áo, cưới phụ nữ, sinh ra những đứa trẻ lai, thậm chí còn cho con cái học chữ trong các trường tư thục.

Chính sự thẩm thấu văn hóa không lỗ hổng và mạng lưới âm mưu kín kẽ ấy, mới là điều đáng sợ nhất của Thiết Mạt.

Biên kịch dùng điển cố “dầu cóc núi Thời La Mạn” để hoàn thành một lần “khâu nối lịch sử” đầy tinh xảo. Nó ngầm nói với chúng ta rằng: điều Tạ Hoài An phải đối mặt không chỉ là sự quấy nhiễu nơi biên cảnh, mà là một cường địch đáng sợ đang tìm cách “thay chim chiếm tổ” toàn diện, từ văn hóa, huyết thống cho tới tinh thần.

“Núi Thời La Mạn” ở phương Bắc, nhưng trong mắt Tạ Hoài An, đó là đôi mắt tham lam đang chằm chằm nhìn vào Trường An. Một khi thua, mất đi không chỉ là thành trì, mà là gốc rễ.

Bộ phim này, tầm vóc thật sự rất lớn.

Ở tầng giá trị, bộ phim đã khơi gợi sự đồng cảm rộng rãi. Tác phẩm không chỉ bàn về quyền mưu của người xưa, mà còn chạm tới những vấn đề mà con người hiện đại cũng đang đối mặt:

Làm thế nào để đối diện với bất công và tổn thương to lớn?

Là để chúng nuốt chửng bản thân, rơi vào vòng lặp oán hận không hồi kết, hay là sau đổ nát vẫn tìm kiếm một điểm tựa ý nghĩa mới?

Con đường của Tạ Hoài An đã đưa ra một câu trả lời:

Sức mạnh thực sự không phải là hủy diệt kẻ thù, mà là có năng lực tái thiết những điều đáng để bảo vệ trên chính đống hoang tàn.

Vì vậy, “sự tái sinh” của Tạ Hoài An hoàn toàn không phải là một sự liên thủ với kẻ thù mang tính thực dụng, đơn giản. Đó là một cuộc niết bàn bi tráng của linh hồn, được hoàn thành sau khi trải qua sự đóng băng và thiêu đốt của “đêm tuyết và máu”. Anh đã bước ra khỏi vòng xoáy chấn thương liên tục rơi xuống do Bồ Nghịch Xuyên, Lưu Tử Ngôn và những người khác tạo nên, để lựa chọn gánh vác một trách nhiệm còn nặng nề hơn.

Điều mà 《Trường An 24 Kế》 cuối cùng mang đến cho chúng ta là: sự kết thúc của hận thù như một sức mạnh hủy diệt, và sự ra đời của trách nhiệm cùng bảo hộ như những sức mạnh kiến tạo.

Trong Trường An – nơi ai cũng mang trong mình những vết thương, Tạ Hoài An đã dùng một đời người gần như sụp đổ rồi lại được tái thiết để nói với chúng ta rằng: vực sâu có thể nhìn thẳng, nhưng không nhất thiết phải ở lại; bóng tối không thể xóa bỏ, nhưng hướng đi của bước chân tiến về phía trước, ta có thể tự mình lựa chọn ánh sáng.

Có lẽ, đó chính là thông điệp ấm áp nhất và cũng mạnh mẽ nhất mà bộ phim này để lại cho chúng ta, vượt lên trên mọi mưu kế và những cú đảo chiều kịch tính.

Trans: Suteki Dane

---Bài dịch/viết này thuộc về Thành Nghị Filmseries Fanpage---

~Cảm ơn bạn đã đọc~